نقش واکسن نوزادان در پیشگیری از بیماریهای خطرناک در اوایل زندگی
آیا میدانستید واکسیناسیون در سالهای اخیر تا چند درصد در کاهش مرگومیر کودکان در سرتاسر جهان اثرگذار بوده است؟ طبق گزارشهای سازمان بهداشت و همچنین سازمان یونیسف، پس از سال ۲۰۰۰، به دلیل تزریق واکسنهای گوناگون، آمار فوت کودکان زیر ۵ سال، ۵۱ درصد نسبت به قبل کاهش یافته است.
این موضوع نشان میدهد نقش واکسن نوزادان در پیشگیری از بیماریهای خطرناک در اوایل زندگی تا چه اندازه مهم و پررنگ است؛ بنابراین با تزریق آنها پس از تولد، سیستم ایمنی نوزاد نسبت به بیماریهای مختلفی مثل سرخک، سیاهسرفه، فلج اطفال و … مقاوم میشود. این اقدام معمولاً اثری طولانیمدت بر روی بدن میگذارد؛ بهطوریکه حتی برخی واکسنها تا آخر عمر بدن را نسبت به یک بیماری خاص، مقاوم و آماده میکنند.
ضرورت واکسیناسیون در نوزادان
حتما از بزرگان خود شنیدهاید که در گذشته آمار مرگومیر نوزادان بالا بوده است؛ اما آیا به این فکر کردهاید که چرا؟ بدن نوزاد در مقابل میکروبها در اوایل زندگیاش مقاوم نیست و واکسنها این مسئله را مدیریت میکنند. هر واکسن وظیفه تقابل با یک بیماری خاص را دارد. بهطور کلی میتوان مزیتهای زیر را برای واکسناسیون کودکان لیست کرد.
مقاومسازی سیستم ایمنی بدن
با تزریق واکسن، بدن نسبت به میکروب ایجادکننده بیماری آشنایی پیدا کرده و آنتیبادی مربوط به آن را میسازد؛ بنابراین در آینده با ورود عوامل خطرزای آن بیماری، سیستم ایمنی بدن توان مقابله با آن را بدون نیاز به مصرف سایر داروها خواهد داشت.
تأثیر طولانیمدت بر بدن
برخی از واکسنها پس از مدتی نیاز به تزریق دوباره دارند تا اثر آن تقویت و بازیابی گردد و برخی دیگر از آنها ایمنی پایداری را تا آخر عمر در برابر یک بیماری خاص برای بدن ایجاد میکنند. در هر دو حالت، اثر واکسن طولانیمدت است.
عدم شیوع بیماریها
بسیاری از بیماریهایی که پیش ازاین در جوامع فراگیر میشد و حتی جان بسیاری از نوزادان را در ابتدای زندگی میگرفت، امروزه با تزریق واکسنها مهار شدهاند. در نتیجه میتوان آنها را در سلامت عمومی جوامع و جلوگیری از مرگومیرهای ناشی از اپیدمیها نیز مؤثر دانست.
چرا واکسن نوزادان از اهمیت بالایی برخوردار است؟
نوزادان در زمان به دنیا آمدن سیستم ایمنی بسیار ضعیفی دارند و هر لحظه در معرض ابتلا به عوامل بیماریزای گوناگونی قرار میگیرند که میتواند سلامت آنها را دچار تهدید کند. بههمین دلیل واکسنهای مختلفی برای مقابله با بیماریهای شایع و مختلف در ماههای اولیه زندگی به نوزادان تزریق میشود.
شما میتوانید جدول واکسن نوزادان را در سایت اواکیدز ببینید که در آن تا شش ماهگی بیشترین تعداد واکسن به نوزادها تزریق میشود. شما میتوانید برای کسب اطلاعات بیشترین با مشاورین این مجموعه در ارتباط باشید و اطلاعات خود را تکمیل کنید.
چگونه واکسیناسیون باعث تقویت سیستم ایمنی بدن نوزاد میشود؟
احتمالا میدانید که واکسنها در واقع نسخهای ضعیف شده یا حتی کشتهشده از میکروب یا ویروس مدنظر هستند که وارد بدن میشوند. وقتی که سیستم ایمنی بدن (که در زمان نوزادی بسیار ضعیف و کمقدرت است) با این ویروسهای ضعیف مواجه میشود، شروع به شناسایی آنها میکند تا بتواند واکنش درستی در برابر این عوامل خارجی نشان دهد.
خوشبختانه این ویروسها قرار نیست هیچگونه بیماری در بدن ایجاد کنند، چون بهطور هوشمندانه از قدرت آنها کاسته شده است؛ اما وجود آنها در بدن باعث میشود سیستم ایمنی شروع به ساخت پادتن یا آنتیبادیهایی کند که در از بین بردن این عوامل بیماریزا موثر هستند.
در نتیجه این فرایند، بدن انسان با نحوه مقابله با میکروب مدنظر آشنا میشود و تا مدتزمان مشخصی در صورت مواجهه با آن، بهراحتی مقابله میکند. این پروسه، همان کارایی واکسنهاست که نقش آنها را در دوره نوزادی اینچنین پررنگ کرده است.
شایعترین عوارض واکسن نوزادان
اگرچه نقش واکسن نوزادان در پیشگیری از بیماریهای خطرناک در اوایل زندگی با فواید و مزایای زیادی همراه است، اما پس از تزریق تا مدت کوتاهی ممکن است عوارضی را برای نوزاد به همراه داشته باشد. بههمین دلیل مادران یا پرستاران باید با آنها کامل آشنا شوند. عوارض هر واکسن ممکن است از دیگری متفاوت باشد؛ اما از شایعترین عوارض غالب این محصولات پزشکی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- درد در محل تزریق واکسن
- قرمزی یا التهاب در محل تزریق واکسن
- بیاشتهایی نوزاد
- خستگی
- تب خفیف
- تغییر در الگوهای خواب نوزاد
در صورت بروز چه عوارضی پس از تزریق واکسن، به پزشک مراجعه کنیم؟
بهطورکلی بروز عوارضی همچون درد و قرمزی یا تب خفیف در نوزاد در یکی دو روز اولیه تزریق کاملاً طبیعی است. همچنین باید بدانید فواید و مزایایی که واکسنها برای بدن ایفا میکنند در برابر این عوارض کوتاهمدت، بسیار مؤثرتر و پایدارتر هستند؛ اما در مواردی بسیار نادر ممکن است عوارضی پس از تزریق واکسن مشاهده شود که مراجعه به پزشک در این موقعیتها الزامی است. از جمله این موارد میتوان موقعیتهای زیر را نام برد:
- تب بالاتر از ۳۹ درجه
- افزایش قرمزی و درد محل تزریق بهمرورزمان
- تشنج و حرکات غیرارادی نوزاد
- گریه بیش از حد نوزاد
- از حال رفتن یا بیحالی شدید
- کبودی لبها
- تنگی نفس
آواکیدز همیار مادر در مراقبت از نوزاد
باید قبول کنیم که فرزندپروری از همان لحظهای که نطفه بسته شد، شروع میشود و این کار بزرگ باید با دانش کافی انجام شود. این روزها به کمک اینترنت و فضای مجازی، اپلیکیشنهای مختلف باداری و مراقبت از کودک ظهور کردهاند که میتوان از آنها بهعنوان یک همیار یاد کرد.
یکی از بهترین اپلیکیشنها در این زمینه، آواکیدز است که خدمات متنوعی را از زمان بارداری تا زایمان و مراقبت از کودک ارائه میدهد. شما نیز میتوانید بهراحتی از مزایای این ابزار بهرهمند شوید و با خیالی راحت فرزند خودتان را بزرگ کنید.
اگر برای نحوه مراقبت از نوزادان خود نیاز به اطلاعات دقیق دارید؛ میتوانید به صفحه /مراقبت-نوزاد/https://avakids.app مراجعه نمایید.
جمعبندی
سیستم ایمنی بدن انسان در بدو تولد بسیار ضعیف و حساس در برابر عوامل بیماریزای مختلف است. اینجاست که نقش واکسن نوزادان در پیشگیری از بیماریهای خطرناک در اوایل زندگی خود را نشان میدهد. واکسنها از جمله ابزارهای پزشکی بسیار مفید هستند که برخی از آنها در هنگام تولد و برخی دیگر به ترتیب در بازههای سنی دیگری تزریق میشوند.
تزریق واکسنها ازاینجهت حائز اهمیت است که میتواند بدن فرد را برای همیشه در برابر یک بیماری مقاوم سازد؛ بنابراین در هنگام تولد نوزادان و در موعدهای مقرر که توسط مراکز بهداشت مشخص میشوند نباید از تزریق واکسنهای مختلف پیشگیریکننده از بیماریها غافل شد.
